Tìm kiếm sản phẩm: Tìm nâng cao

Cơ chế điều hoà thu nhận thức ăn của gia súc

Đăng ngày: 25/01/2014 08:49
Cơ chế điều hoà thu nhận thức ăn của gia súc
trâu việt nam
Ăn là tập hợp của nhiều động tác bao gồm việc tìm kiếm thức ăn, nhận dạng và vận động về phía thức ăn, quan sát cảm quan thức ăn, bắt đầu lấy thức ăn và đưa thức ăn vào miệng

Ăn là tập hợp của nhiều động tác bao gồm việc tìm kiếm thức ăn, nhận dạng và vận động về phía thức ăn, quan sát cảm quan thức ăn, bắt đầu lấy thức ăn và đưa thức ăn vào miệng. Quá trình điều chỉnh của gia súc đối với lượng ăn vào gồm có quá trình điều chỉnh xảy ra tức thì gọi là điều chỉnh ngắn hạn và còn điều chỉnh kéo dài gọi là điều chỉnh dài hạn. Điều chỉnh ngắn hạn liên quan đến sự bắt đầu và kết thúc từng bữa ăn, còn điều chỉnh dài hạn là liên quan đến duy trì sự cân bằng năng lượng của cơ thể. Bò ăn no cỏ thì dừng lại, đó là do sự điều chỉnh ngắn hạn. Bò béo ăn ít thức ăn hơn bò gầy. Điều này có thể được giải thích qua hướng cân bằng năng lượng vì bò gầy có nhu cầu dinh dưỡng để tổng hợp mỡ trong khi đó bò béo lại không cần.

Có nhiều thuyết khác nhau giải thích cơ chế điều hoà lượng thu nhận thức ăn, trong đó có hai cơ chế quan trọng đáng chú ý đối với gia súc nhai lại là cơ chế sinh hoá và cơ chế vật lý. Điều hoà sinh hoá diễn ra gia súc khi ăn thức ăn tinh chứa các chất dinh dưỡng dễ tiêu hoá, còn điều hoà vật lý thường diễn ra khi gia súc ăn thức ăn thô khó tiêu hoá, chiếm nhiều chỗ trong dạ cỏ.

-    Cơ chế sinh hoá:

Theo cơ chế này khi trong máu có một hay một số sản phẩn trao đổi chất đặc biệt tăng lên thì sẽ gây ra một tín hiệu làm giảm tính ngon miệng của gia súc. Axit béo bay hơi được coi là những sản phẩm trao đổi gây ra tín hiệu như vậy ở gia súc nhai lại. Vài giờ sau khi ăn một lượng axít béo bay hơi trong dạ cỏ bắt đầu tăng do kết quả lên men thức ăn ở dạ cỏ. Việc sản sinh ra axít béo bay hơi cao nhất thông thường xuất hiện trong dạ cỏ 2 đến 3 giờ sau khi ăn khẩu phần có nhiều thức ăn tinh và 4-5 giờ với khẩu phần có nhiều thức ăn thô. Axit béo bay hơi sản sinh ra trong dạ cỏ thường được hấp thu ngay vào trong máu đi đến gan và đến não. Một khi axit béo bay hơi trong máu đạt đến một ngưỡng nhất định thì độ thèm ăn của con gia súc giảm. Ngưỡng này cao hay thấp chịu ảnh hưởng của nhu cầu năng lượng của con vật. Axit béo bay hơi tiếp tục được hấp thu và chuyển hoá bởi tế bào, do vậy khi lượng axit béo bay hơi trong máu giảm thì độ thèm ăn của con vật lại tăng lên. Vì tốc độ sản sinh AXBBH trong dạ cỏ khi cho ăn thức ăn thô thấp nên cơ chế này ít có ảnh hưởng trực tiếp đến lượng thu nhận thức ăn thô.

-    Cơ chế vật lý:

Điều hoà vật lý liên quan đến sức chứa của đường tiêu hoá, chủ yếu là dạ cỏ, và phụ thuộc vào chất lượng thức ăn. Các gia súc nhai lại khác nhau có khả năng tiêu hoá thức ăn thô khác nhau. Những loại gia súc nhai lại được chọn lọc tốt nhất thường có dung tích dạ cỏ thấp nhất nên thu nhận được ít thức ăn thô. Thậm chí đối với cùng một gia súc nhai lại dung tích đường tiêu hoá cũng bị ảnh hưởng sự mang thai và chu kỳ sữa. Dung tích dạ cỏ cũng thay đổi theo mùa do sự thay đổi về chất lượng thức ăn.

No vật lý là một nhân tố cơ bản hạn chế lượng thu nhận khi bò được ăn thức ăn thô chất lượng rất kém. Khi chất lượng thức ăn thô giảm, tốc độ phân giải trong dạ cỏ sẽ chậm hơn, gây ra một nhân tố no và do vậy mà làm giảm lượng thức ăn ăn vào. Thức ăn xơ thô chất lượng thấp không chỉ có khả năng phân giải thấp mà vách tế bào lignin hoá của nó cản trở sự xâm nhập và phân giải của VSV trong một thời gian dài và do đó mà được tiêu hoá một cách chậm chạp. Các tiểu phần thức ăn sinh ra từ quá trình phân giải này lưu lại trong dạ cỏ lâu hơn so với trường hợp thức ăn chất lượng cao trước khi kích thước của chúng đủ nhỏ để thoát qua được cửa tổ ong-lá sách. Do lưu lại lâu trong dạ cỏ chúng choán chỗ và cản trở sự thu nhận thức ăn mới vào.

Như đã đề cập ở trên, bò rất béo thường thu nhận ít thức ăn thô hơn bò gầy. Điều này cũng có thể giải thích theo cơ chế vật lý là sự tích lũy mỡ trong khoang bụng có thể giảm khoảng trống mà dạ cỏ có thể phình to khi ăn no nên làm giảm lượng thu nhận thức ăn thô tự do của bò.

Nói chung lại, lượng ăn vào được điều chỉnh bởi một loạt các tín hiệu ở các cấp độ và giai đoạn khác nhau. Gia súc chọn thức ăn thông qua cảm quan hoặc mùi và quyết định ăn hay không. Ở miệng, thức ăn có thể được nuốt hay không dựa vào vị và kết cấu của nó, nếu thức ăn quá độc thì gia súc có thể nhả ra. Sau khi nuốt xong gia súc phải tiến hành quá trình tiêu hoá, hấp thu và trao đổi chất. Sau khi hấp thu, hầu hết các chất dinh dưỡng tiêu hoá đi vào gan và tham gia chu trình chuyển hoá chung. Trong dạ dày, ruột, gan và não có hàng loạt chất nhận cảm thông tin về áp lực, pH, độ thẩm thấu và nộng độ các loại chất hoá học để phát tín hiệu điều chỉnh sự thu nhận thức ăn tiếp theo.

| Chia sẻ |
THẢO LUẬN  
Chưa có thảo luận nào
Ý KIẾN CỦA BẠN  
  Hãy đăng nhập để thảo luận

Tin cùng loại cũ hơn